อาการ ADHD ผู้ใหญ่ เป็นอย่างไร? อาการสมาธิสั้นในคนแก่ที่พึงสังเกต | Mahajitnakhon
(https://static.wixstatic.com/media/e4f607_496b827ce70a4af8820492368263946a~mv2.png/v1/fill/w_489,h_489,al_c,q_85,usm_0.66_1.00_0.01,enc_avif,quality_auto/e4f607_496b827ce70a4af8820492368263946a~mv2.png)
ADHD ในคนแก่ หรือภาวะสมาธิสั้นในผู้ใหญ่ เป็นภาวะทางความก้าวหน้าของระบบประสาทที่เกี่ยวโยงกับความยากแค้นด้านสมาธิ การจัดการเวลา การควบคุมแรงผลักดัน การวางเป้าหมาย และการทำงานให้เสร็จตามจุดมุ่งหมาย
หลายคนบางทีอาจเข้าใจว่า ADHD เป็นเรื่องของเด็กเพียงแค่นั้น แต่ว่าในความจริง อาการสามารถตลอดมาถึงวัยผู้ใหญ่ได้ ก็แค่บางทีอาจแสดงออกต่างจากวัยเด็ก ดังเช่น มิได้ดู "ดื้อรั้น" แจ่มแจ้ง แม้กระนั้นมีปัญหาเรื่องวอกแวก ขี้หลงขี้ลืม ปล่อยเวลาไปโดยเปล่าประโยชน์ จัดการงานยาก หรือมีความคิดว่าต้องใช้พลังมากกว่าบุคคลอื่นในการทำสิ่งเบื้องต้นให้เสร็จ
ADHD มีลักษณะเป็นต้นแบบตลอดของ inattention และ/หรือ hyperactivity-impulsivity ที่มีผลต่อการใช้ชีวิตในหลายบริบท ยกตัวอย่างเช่น บ้าน สถานศึกษา หรือที่ทำงาน
ADHD ในคนแก่เป็นอย่างไร
ADHD ย่อมาจาก Attention-Deficit Hyperactivity Disorder เป็นภาวการณ์ที่เกี่ยวโยงกับรูปแบบของสมาธิ การควบคุมพฤติกรรม และการจัดการหน้าที่ต่างๆในชีวิตประจำวัน
ในคนแก่ ADHD บางทีอาจมิได้แสดงออกเป็นการวิ่งไปๆมาๆ ดื้อ หรืออยู่ไม่นิ่งแบบที่มักมองเห็นในเด็ก แม้กระนั้นอาจแสดงออกผ่านความยากลำบากสำหรับการจัดลำดับความสำคัญ เริ่มงานให้ตามกำหนด ทำงานให้เสร็จตามที่มีการกำหนด จัดแจงเอกสาร ตอบใจความ วางแผนชีวิต หรือรักษาความสม่ำเสมอในกิจวัตรที่ทำเป็นประจำทุกวัน
อาการ ADHD เริ่มตั้งแต่วัยเด็กและสามารถสม่ำเสมอไปสู่วัยผู้ใหญ่ได้ แม้กระนั้นในคนแก่ลักษณะของอาการบางทีอาจมองต่างออกไปจากวัยเด็ก
สิ่งสำคัญคือ ADHD ไม่ได้แสดงว่าบุคคล "ไม่พากเพียร" หรือ "ไม่มีวินัย" เสมอ แต่เกี่ยวข้องกับขั้นตอนการทำงานของสมองในด้าน attention, impulse control และก็ executive function อย่างไรก็ตาม การสรุปว่าเป็น ADHD จำเป็นต้องประเมินอย่างเป็นระบบ เพราะเหตุว่าอาการคล้ายคลึงกันอาจเกิดขึ้นเนื่องจากความเครียด สมาธิสั้นในผู้ใหญ่ ไม่สบายใจ ซึมเศร้า การนอนไม่ปกติ หรือปัญหาเกี่ยวกับสุขภาพอื่นได้ด้วยเหมือนกัน
ขี้ลืม วอกแวก ปล่อยเวลาไปโดยเปล่าประโยชน์ ใช่ ADHD ในคนแก่ไหม
ขี้หลงขี้ลืม วอกแวก หรือปล่อยเวลาไปโดยเปล่าประโยชน์ไม่ได้แปลว่าเป็น ADHD เสมอ เพราะเหตุว่าพฤติกรรมต่างๆเหมือนอย่างที่ได้กล่าวมาเหล่านี้สามารถเกิดได้จากหลายสาเหตุ ดังเช่น ความเคร่งเครียดสะสม การนอนน้อย ภาวการณ์หมดไฟ ความกลุ้มใจ สภาวะหม่นหมอง การใช้สารบางชนิด หรือการมีภาระชีวิตเยอะเกินไป
สิ่งที่ควรไตร่ตรองคือ:
- อาการเกิดขึ้นต่อเนื่องมานานหรือเปล่า
- ส่งผลต่อหลายบริบทหรือเปล่า อย่างเช่น งาน บ้าน ความเชื่อมโยง การเรียน หรือการเงิน
- เคยมีลักษณะคล้ายกันตั้งแต่วัยเด็กหรือวัยศึกษาไหม
- พยายามเรียบเรียงหลายวิธีสุดแท้แต่ยังมีปัญหาซ้ำไหม
- อาการทำให้ชีวิตเสียหายหรือเกิดความทุกข์อย่างมีนัยสำคัญไหม
การวิเคราะห์ ADHD ในคนแก่จึงไม่ควรที่จะดูจากอาการเพียงแต่ข้อเดียว แต่ว่าจะต้องประเมินแบบอย่างระยะยาว ผลกระทบต่อชีวิต และก็แยกสภาวะอื่นที่อาจมีอาการคล้ายคลึงกัน การวิเคราะห์ ADHD ในผู้ใหญ่ทำได้ยาก ADHD ผู้ใหญ่ เพราะเหตุว่าอาการบางสิ่งอาจคล้ายกับภาวการณ์อื่น ตัวอย่างเช่น anxiety หรือ mood disorders
คำถามที่พบบ่อย
- ADHD ในคนแก่เกิดขึ้นใหม่ตอนโตได้ไหม
โดยปกติ ADHD เป็นภาวการณ์ทางวิวัฒนาการที่มีจุดกำเนิดตั้งแต่วัยเด็ก แต่อาการอาจเพิ่งจะกระจ่างแจ้งในวัยผู้ใหญ่เมื่อชีวิตมีความซับซ้อนขึ้น ตัวอย่างเช่น งาน ความเกี่ยวพัน การเงิน หรือความรับผิดชอบที่มากขึ้น การประมาณ ADHD ในผู้ใหญ่ก็เลยมักต้องมองประวัติในวัยเด็กหรือวัยเรียนร่วมด้วย
- ขี้ลืม วอกแวก หรือผลัดวันไปเรื่อยๆ แสดงว่าเป็น ADHD ไหม
ไม่เสมอ อาการเหล่านี้อาจจะเกิดขึ้นเนื่องมาจาก ADHD ได้ แต่ว่าก็อาจเกิดขึ้นจากความเครียด การนอนน้อย ไม่สบายใจ ซึมเซา burnout หรือปัญหาเกี่ยวกับสุขภาพอื่น ควรต้องประเมินภาพรวม ไม่สมควรสรุปจากอาการบางข้อเพียงแค่นั้น
- ADHD ในคนแก่แตกต่างจากความเฉื่อยชาเช่นไร
ความเฉื่อยชาเป็นคำทั่วๆไปที่มักใช้ตัดสินพฤติกรรม ส่วน ADHD เกี่ยวเนื่องกับความเหนื่อยยากด้าน attention, impulse control ADHD ผู้ใหญ่ แล้วก็ executive function บุคคลที่มี ADHD คนไม่ใช่น้อยอาจพยายามมากมาย แต่ยังมีปัญหาประเด็นการเริ่มงาน จัดระเบียบ หรือดำเนินการให้เสร็จอย่างสม่ำเสมอ
- นักจิตวิทยาวินิจฉัย ADHD ได้ไหม
ขึ้นกับคุณลักษณะ หน้าที่วิชาชีพ และก็ระบบการให้บริการของแต่ละสถานพยาบาล การคาดคะเน ADHD อาจต้องใช้ข้อมูลหลายด้าน ดังเช่นว่า เรื่องราวอาการ แบบประเมิน การสัมภาษณ์ แล้วก็การแยกภาวะอื่น หากปรารถนาวิเคราะห์หรือพิเคราะห์การใช้ยา อาจจำต้องพบจิตแพทย์หรือผู้เชี่ยวชาญที่เกี่ยวพันร่วมด้วย
- ADHD ในผู้ใหญ่รักษาได้ไหม
ADHD เป็นสภาวะที่สามารถดูแลรวมทั้งจัดแจงได้หลายวิธี ดังเช่น การให้ความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับ ADHD การปรับพฤติกรรม การวางระบบชีวิต จิตบำบัดบางรูปแบบ รวมทั้งบ้างครั้งอาจมีการใช้ยาภายใต้การดูแลของหมอ วิถีทางที่สมควรขึ้นอยู่กับอาการ ความร้ายแรง แล้วก็บริบทของแต่ละคน
- หารือออนไลน์ได้ไหม
ได้ แม้เหมาะสมกับกรณีของผู้รับบริการ การปรึกษาหารือออนไลน์บางทีอาจช่วยทำให้เริ่มเสวนาเรื่องสมาธิ การจัดการงาน ความเคร่งเครียด และก็ชีวิตประจำวันได้สบายขึ้น อย่างไรก็แล้วแต่ ถ้าเกิดปรารถนาการวินิจฉัยอย่างเป็นทางการหรือการรักษาด้านการแพทย์ บางทีอาจจำต้องได้รับการคาดคะเนเพิ่มเติมจากผู้ที่มีความเชี่ยวชาญที่เหมาะสม
Final CTA
ถ้าหากคุณสงสัยว่าอาการเรื่องสมาธิ การจัดการเวลา ความเคร่งเครียด หรือการทำงานบางทีอาจเกี่ยวโยงกับ ADHD ในคนแก่ แล้วก็อยากได้เริ่มทำความเข้าใจสิ่งที่เกิดขึ้นกับตัวเองอย่างเป็นระบบ สามารถเล่าพื้นฐานให้คณะทำงาน อาการ ADHD ผู้ใหญ่ ช่วยชี้แนะบริการที่เหมาะสมได้อย่างเป็นส่วนตัว
สอบถามและอ่านรายละเอียด รักษา ADHD ผู้ใหญ่ (https://www.mahajitnakhon.com/post/adult-adhd) ได้ที่ >> https://www.mahajitnakhon.com/post/adult-adhd (https://www.mahajitnakhon.com/post/adult-adhd)